قیام امام زمان و برپایی عدل در زمین از وعده های قطعی خداوند است. (قرب الإسناد، ص: 374)
از آنجایی که یک امر عظیم در دنیا محسوب می شود طبیعتا دارای نشانه هایی می باشد؛ همانطور که ولادت پیامبر هم دارای نشانه هایی در سرتاسر دنیا بود.
همچنین از آنجایی که قیام بعد از غیبت آن حضرت رخ می دهد. و تا آن زمان جنبش های زیادی در دنیا رخ می دهد به همین جهت باید نشانه های ظهور حق برای مردم مشخص باشد تا به اشتباه دامن گیر مدعیان دروغین یا قیام های باطل نشوند.
نشانه های ظهور را می توان به دو قسم تقسیم کرد:
روایات اهل بیت (علیهم السلام) رخ دادن بعضی نشانه ها را به صورت قطعی بیان فرموده اند. مثلا در روایتی از امام صادق (علیه السلام) 5 نشانه را به صورت حتمی برشمرده اند (كمال الدين و تمام النعمة، ج2، ص: 650)
برای مطالعه بیشتر در مورد نشانه های حتمی مقالات زیر را مطالعه کنید:
خبر از رخ دادن بعضی نشانه ها به صورت قطعی نیست. مانند خورشید و ماه گرفتگی (كمال الدين و تمام النعمة، ج2، ص: 655)
منظور از نشانه غیرحتمی این است که احتمال دارد برنامه الهی در مورد آنها تغییر کند. علاوه بر اینکه اکثر نشانه های غیر حتمی مواردی کلی از وضعیت جامعه آخر الزمان هستند و همیشه ادعا شده است که این نشانه ها در حال رخ دادن هستند.
برای اطلاع بیشتر از مقالات زیر استفاده کنید:

حکایت درب های مدینه در ایام شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها

ر میان توقیعاتی که از امام زمان عجل االله تعالی فرجه الشریف به شیعیان رسیده است، توقیعاتی وجود دارند که درباره مسائل اعتقادی و امور مربوط به وکلا و اداره جامعه شیعیان هستند.

بخشی از توقیعاتی که از امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف آمده است، توقیعات در مسائل فقهی است. این توقیعات در پاسخ به سوال های فقهی برخی از اصحاب وشیعیان آن زمان، بیان شده است. پرسشهايى كه همانند دورههاى امامان پيشين عليه السلام براى شيعيان پديد مىآمده است.

تطابق تکوین و تشریع: آیه ۸۳ سوره آلعمران تأکید دارد که انسان باید به اختیار خود تسلیم همان شریعتی شود که تمام هستی تکویناً تحت سلطه آن است تا به سعادت برسد.

بر اساس روایت امام صادق(علیه السلام)، این آیه اشاره به پیمان خداوند با همه پیامبران دارد مبنی بر اینکه در دوران رجعت به دنیا بازگردند تا به پیامبر (صلی الله علیه وآله) و امیرالمؤمنین(علیه السلام) ایمان آورده و ایشان را یاری کنند.

شیعه و اهل سنت باور دارند که عیسی مسیح سلام الله علیه کشته نشده و نزد خداوند زنده می باشد
شیعه و اهل سنت باور دارند که او در قیام امام زمان سلام الله علیهما همراه ایشان خواهد بود.
بر اساس نصوص روایی متعدد از فریقین، ایشان قاتل دجال هستند یا لا اقل در قتل او نقش پر رنگی دارند.

توقیعات، سخنان مکتوب امام زمان(عج) در پاسخ به پرسشها و درخواستهای شیعیان است که در دوران غیبت صغری (از طریق نواب اربعه) به مردم میرسید. حدود ۱۰۰ توقیع از ایشان بهجا مانده که بیشتر در دوره نیابت دوم و سوم صادر شده است. برای اعتبارسنجی این نامهها، سه روش بهکار میرفته: بررسی زنجیره راویان در منابع معتبری چون کمالالدین و الغیبه، هماهنگی محتوا با اصول مسلم دینی، و مهمتر از همه خطشناسی؛ زیرا شیعیان با خط امام عسکری(ع) آشنا بودند و توقیعات امام زمان(عج) نیز با همان خط (یا خطی بسیار شبیه) نوشته میشد که امکان جعل را از بین میبرد.

علی بن محمد سمری، چهارمین و آخرین نایب خاص امام زمان(عج) بود. او از خاندانی متدین و از اصحاب خاص امام حسن عسکری(ع) به شمار میرفت و با تصریح حسین بن روح (نایب سوم) به این مقام منصوب شد. دوران سهساله نیابت او با شدیدترین اختناق عباسیان همراه بود. شش روز پیش از وفاتش در سال ۳۲۹ ق، توقیعی از سوی امام زمان(عج) صادر شد که هم خبر از درگذشت قریبالوقوع او میداد و هم اعلام میداشت که پس از وی نایب خاصی نخواهد آمد و دوران غیبت کبری آغاز میشود. پیکر او در نزدیکی مسجد براثای بغداد به خاک سپرده شده است.